Antalya Büyükşehir Belediyesi kiralık araçları otoparka yığmış

haberimizvar.net-2025 yılı Antalya Büyükşehir Belediyesi Sayıştay raporunda kullanılmayan araçların atıl durumunda olmasına karşın ihale şartnamesine göre aylık ödemelerinin yapıldığı yer aldı. Raporda, konuyla ilgili şu bilgilere yer verildi:

ARAÇ İSRAFI
"Araç kiralama hizmet alımlarında atıl kapasite oluşumu ve kaynak verimliliğinin sağlanamaması...
İdare tarafından "2025 Yılı Araç Kiralama Hizmet Alımı" kapsamında kiralanan araçların kullanım verimliliği ve maliyet analizi üzerine yapılan incelemeler neticesinde; bir kısım aracın hakediş dönemleri içerisinde ya hiç kullanılmadığı ya da son derece düşük kilometre yaptığı verimsizliğe yol açtığı görülmüştür. Yerinde yapılan incelemeler neticesinde; ihale dönemi içerisinde araçlara ilişkin Araç Takip Sistemi (GPS) verileri ve aylık kira bedelleri birlikte değerlendirilerek, kilometre başına maliyet analizi yapılmıştır.

ÇOK SAYIDA ARAÇ ATIL DURUMDA
Söz konusu araçlarda kilometre başına maliyetin 86 TL/km ile 1.094 TL/km aralığında değiştiği; özellikle kullanım düzeyi düşük olan araçlarda birim maliyetlerin olağan dışı seviyelere yükseldiği görülmektedir. Sabit aylık kira bedeli ödenen ancak ay içerisinde çok az kullanılan araçların birim maliyetleri, kamu yararı ilkesiyle bağdaşmayacak seviyelere ulaşmıştır. Örneğin; 07 CCV 951 plakalı araç için ayda sadece 87,75 km yol yapılmasına karşın 96.000 TL kira ödenmiş, bu durum aracın kilometre başına maliyetini 1.094 TL'ye çıkarmıştır. Söz konusu birim maliyetin, ilgili dönemdeki resmi kurumlarca belirlenen taksi ücret tarifelerinin dahi çok üzerinde olduğu; dolayısıyla hizmet alımının ekonomiklik ilkesinden uzaklaştığı tespit edilmiştir. Ayrıca 22 araç örnek mahiyetinde olup, benzer düşük kullanım, yüksek birim maliyet vakalarının listede yer almayan diğer araçlarda da gözlendiği, dolayısıyla durumun münferit olmadığı anlaşılmaktadır. İdarenin araç ihtiyacının gerçekçi bir şekilde belirlenmemesi ve kullanılmayan veya çok düşük oranda kullanılan araçlar için kiralama bedeli ödenmesi, kamu kaynaklarının etkili, ekonomik ve verimli kullanılması ilkesine aykırılık teşkil etmektedir. Araç kiralama hizmet alımlarında ihtiyaç analizinin doğru yapılmaması, atıl kapasite oluşumuna ve kamu kaynaklarının israfına yol açmaktadır.

BELEDİYENİN CEVABI
İdare cevabında özetle; araç kiralama hizmetlerinde atıl kapasite ve kaynak israfı oluştuğu yönündeki tespitlere karşı, bulguya konu edilen araçların kullanım amaçları ve operasyonel zorunlulukları detaylandırılarak savunma yapılmıştır. Sosyal Hizmetler Dairesi Başkanlığı'nda kullanılan bir aracın ihtiyacın azalması sebebiyle 2026 yılında iade edildiği ve yerine yeni bir talepte bulunulmadığı belirtilmiştir. Diğer araçların düşük kilometre yapmasının gerekçesi olarak ise hizmetin niteliği
gösterilmiştir. Örneğin, Yol Yapım Bakım Dairesindeki bir aracın sadece acil durum ve nöbetçi personel taşımasında kullanıldığı; itfaiye bünyesindeki üç aracın yangına ilk müdahale gibi özel donanımlara sahip olduğu ve sadece ihtiyaç anında (olay vuku bulduğunda) kullanıldığı ifade edilmiştir. Park ve Bahçeler Daire Başkanlığına bağlı yeşil alan ile kıyı yapıları elektrik arıza bakım işlerinde kullanılan iki adet pikabın ise belirli bir lokasyonda sabit olarak görev yaptığı, arızalara anında müdahale edebilmek amacıyla genellikle "hazır bulunuşluk" pozisyonunda bekletildiği açıklanmıştır.

GERÇEK İHTİYAÇ BELİRLENMELİ
İdare tarafından, hizmet ihtiyacı azalan bir aracın sözleşme kapsamından çıkarılarak iade edilmesi, atıl kapasite oluşumunun önlenmesi amacıyla ilgili harcama birimlerine uyarı yazılarının yazılması ve müteakip ihale dönemlerinde rutin hizmet araçları ile acil müdahale araçları için farklı ihale modellerinin tasarlanacağının beyan edilmesi, mevcut zafiyetlerin giderilmesine yönelik uygun idari adımlar olarak görülmektedir. Sonuç olarak, araç kiralama hizmet alımlarında gerçek ihtiyaçların tespit edilmesi, kullanım oranlarının düzenli olarak izlenmesi ve atıl kapasite oluşumunun önlenmesi suretiyle kamu kaynaklarının verimli kullanılmasının sağlanması gerekmektedir."

Kaynak: Haber Merkezi